5 blokken

Digitale geletterdheid groep 6

Het hele schooljaar op een rij. Elk blok duurt ongeveer acht weken.

  1. 1

    Werken met data

    Nu

    De kinderen verzamelen gegevens in de klas, zetten ze in een tabel en beantwoorden er een vraag mee.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik kan gegevens verzamelen en er een vraag mee beantwoorden.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: hoe kom je erachter wat het lievelingshuisdier van de klas is?
    3. Voordoen Doe voor: 'Ik vraag het aan iedereen en zet streepjes in een tabel: hond, kat, vis. Daarna maak ik er een staafdiagram van en lees ik af wat het meest gekozen is.'
    4. Samen oefenen Speel Quizbord met 'Werken met data'. Check: welke grafiek past bij aantal kinderen per huisdier?
    5. Zelf oefenen Houd in groepjes een kleine enquête in de klas en maak een staafdiagram.
    6. Terugblik Herhaal het doel. Exit: welke vraag kun je beantwoorden met jullie diagram?

    Zonder scherm: Houd een klassenenquête en maak er samen een staafdiagram van.

  2. 2

    Privacy

    De kinderen herkennen persoonsgegevens en leren hoe ze die van zichzelf en anderen beschermen.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik herken persoonsgegevens en weet hoe ik ze bescherm.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: wat is privacy volgens jou?
    3. Voordoen Denk hardop: 'Mijn geboortedatum en e-mailadres zeggen iets over mij: dat zijn persoonsgegevens. Het weer van vandaag niet.'
    4. Samen oefenen Speel Sorteren met 'Persoonsgegeven of niet?' en Klopt het? met 'Klopt het? Veilig online'. Check: is een foto van je gezicht een persoonsgegeven?
    5. Zelf oefenen Bespreek in tweetallen: mag je zomaar een foto van een klasgenoot online zetten? Schrijf je antwoord met een reden op.
    6. Terugblik Herhaal het doel. Exit: noem drie persoonsgegevens.

    Zonder scherm: Bespreek: mag je zomaar een foto van een klasgenoot online zetten?

  3. 3

    Nepnieuws en bronnen

    De kinderen beoordelen of informatie betrouwbaar is en leren nepnieuws herkennen.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik kan beoordelen of informatie betrouwbaar is.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: heb je wel eens iets online gezien dat niet waar bleek te zijn?
    3. Voordoen Laat een verzonnen kop zien: 'ZEBRA'S IN DE STAD!!!' Denk hardop: 'Wie heeft dit gemaakt? Wanneer? Staat het ook op andere sites? Ik vergelijk eerst.'
    4. Samen oefenen Speel Klopt het? met 'Klopt het? Nepnieuws' en Quizbord met 'Slim zoeken en bronnen'. Check: is een bericht waar omdat het vaak gedeeld is?
    5. Zelf oefenen Maak in groepjes een echt en een nepbericht; de klas raadt welk nep is.
    6. Terugblik Herhaal het doel. Exit: noem twee vragen die je stelt bij een bericht.

    Zonder scherm: Laat groepjes een echt en een nepbericht maken; de klas raadt welk nep is.

  4. 4

    Als-dan en variabelen

    De kinderen lezen korte code, voorspellen wat er gebeurt en gebruiken programmeerbegrippen.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik kan korte code lezen en voorspellen wat er gebeurt.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: wat betekenen herhaling en als-dan?
    3. Voordoen Schrijf: 'x = 3. Daarna: x = x + 2.' Denk hardop: 'x is eerst 3. Dan tel ik er 2 bij op. Dus x is 5. x is een variabele: een bakje met een waarde.'
    4. Samen oefenen Speel Quizbord met 'Wat doet deze code?' en Paren zoeken met 'Begrippen bij programmeren'. Check: wat is een variabele?
    5. Zelf oefenen Speel in tweetallen 'Als-dan' en schrijf zelf twee als-dan-regels; speel daarna 'Programmeer de robot'.
    6. Terugblik Herhaal het doel. Exit: voorspel de uitvoer van 'Herhaal 4 keer: zet 2 stappen'.

    Zonder scherm: Speel 'Als-dan': 'Als je een bril draagt, dan ga je staan.'

  5. 5

    AI verkennen

    De kinderen ontdekken wat AI is, waar ze het tegenkomen en waarom AI niet altijd gelijk heeft.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik weet wat AI is en waar ik het tegenkom.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: heb je wel eens een apparaat iets gevraagd en een antwoord gekregen?
    3. Voordoen Vertel: 'AI is kunstmatige intelligentie. Een vertaalapp heeft van heel veel voorbeelden geleerd. Maar AI kan fouten maken en dingen verzinnen.'
    4. Samen oefenen Speel Sorteren met 'AI verkennen' en daarna Klopt het? met hetzelfde onderwerp. Check: heeft AI altijd gelijk?
    5. Zelf oefenen Sorteer in groepjes plaatjes als een 'AI': leer van voorbeelden en kijk waar het misgaat.
    6. Terugblik Herhaal het doel. Exit: noem één voorbeeld van AI in je eigen omgeving.

    Zonder scherm: Laat de klas als 'AI' plaatjes sorteren aan de hand van voorbeelden, en bespreek de fouten.